สำหรับฝ่ายทรัพยากรบุคคล (HR) หรือผู้บริหารที่กำลังจัดตั้งแผนกความปลอดภัยในองค์กรที่มีการขนส่ง สิ่งหนึ่งที่สร้างความสับสนและชวนปวดหัวมากที่สุด คือการแยกแยะระหว่างคำว่า “จป. (เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยแรงงาน)” กับ “TSM (ผู้จัดการความปลอดภัยด้านการขนส่ง)”
หลายครั้งที่มีเสียงลือเสียงเล่าอ้างหน้างานว่า “จะไปสอบ TSM เหรอ? ต้องไปขอใบเซอร์กับกรมสวัสดิ์ฯ (กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน) สิ” หรือบางคนก็บอกว่า “ไม่ใช่! ต้องไปยื่นกับกรมการขนส่งทางบกต่างหาก” ความสับสนนี้ทำให้หลายบริษัทส่งคนไปเรียนผิดหลักสูตร ยื่นเอกสารผิดที่ จนเกือบโดนปรับเพราะทำไม่ถูกต้องตามกฎหมาย
บทความนี้จะมา “ทลายปมความสับสน” นี้ให้เคลียร์ชัด 100% ครับว่า แท้จริงแล้ว TSM ขึ้นตรงกับหน่วยงานไหน และทำไมกฎหมายถึงต้องแยกพวกเขาออกจากกัน!
ขีดเส้นใต้สองเส้นหนาๆ ไว้ตรงนี้เลยครับว่า ตำแหน่ง TSM (Transport Safety Manager) เป็นข้อบังคับที่เกิดขึ้นภายใต้กฎหมายของ “กรมการขนส่งทางบก” กระทรวงคมนาคม ไม่ใช่ของกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน (กรมสวัสดิ์ฯ) กระทรวงแรงงาน ครับ
ระบบฐานข้อมูล: เมื่อคุณอบรม TSM และสอบผ่านเรียบร้อยแล้ว รายชื่อและใบรับรองของคุณจะต้องนำไปอัปโหลดขึ้นทะเบียนในระบบสารสนเทศกลางของกรมการขนส่งทางบกที่เว็บไซต์ tsm.dlt.go.th เพื่อผุกโยงเข้ากับ “ใบอนุญาตประกอบการขนส่ง” ของบริษัทคุณ ไม่เกี่ยวข้องกับระบบยื่นเอกสารความปลอดภัยของกระทรวงแรงงานแต่อย่างใด
เพื่อให้เห็นภาพชัดเจนและเข้าใจง่ายขึ้น ลองจินตนาการถึงพื้นที่การทำงานของบริษัทขนส่ง โดยแบ่งออกเป็น “ในชายคาโรงงาน” กับ “บนถนนหลวง” กฎหมายไทยได้แบ่งแยกหน้าที่ของ 2 กรมนี้ไว้ดังนี้ครับ:
พื้นที่ดูแล: ดูแลความปลอดภัย “ภายในรั้วสถานประกอบการ” (คลังสินค้า, โรงงาน, ออฟฟิศ)
ตำแหน่งสำคัญ: จป.เทคนิค, จป.วิชาชีพ, จป.บริหาร (เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยในการทำงาน)
หน้าที่: คอยคุมเข้มไม่ให้พนักงานตกนั่งร้าน, คุมเรื่องการสวมหมวกเซฟตี้, ตรวจสอบสภาพรถยก (Forklift) และดูแลเรื่องสารเคมีรั่วไหลในโกดัง
พื้นที่ดูแล: ดูแลความปลอดภัย “เมื่อล้อรถหมุนพ้นประตูโรงงานออกสู่ท้องถนนสาธารณะ”
ตำแหน่งสำคัญ: TSM (ผู้จัดการความปลอดภัยด้านการขนส่ง)
หน้าที่: คุมเข้มวินัยพนักงานขับรถบรรทุก/รถโดยสาร, มอนิเตอร์ความเร็วรถผ่านระบบ GPS, ควบคุมชั่วโมงการทำงานไม่ให้คนขับหลับในบนทางหลวง และวางแผนบำรุงรักษารถบรรทุกขนาดใหญ่ไม่ให้เบรกแตกกลางถนน
| หัวข้อการเปรียบเทียบ | จป.วิชาชีพ / จป.บริหาร (ฝั่งกรมสวัสดิ์ฯ) | TSM (ฝั่งกรมการขนส่งทางบก) |
| หน่วยงานรัฐที่ควบคุม | กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน | กรมการขนส่งทางบก (ขบ.) |
| กฎหมายแม่บท | พ.ร.บ. ความปลอดภัย อาชีวอนามัยฯ พ.ศ. 2554 | พ.ร.บ. การขนส่งทางบก |
| ขอบเขตพื้นที่รับผิดชอบ | ในคลังสินค้า โรงงาน และออฟฟิศ (ในรั้วบริษัท) | บนถนนหลวง เส้นทางเดินรถ (เมื่อรถวิ่งออกไป) |
| สิ่งหลักๆ ที่ต้องโฟกัส | สภาพแวดล้อมการทำงาน, แสง, เสียง, สารเคมี, รถยก | พฤติคนขับรถบรรทุก, ระบบ GPS, ซ่อมบำรุงรถใหญ่ |
| ช่องทางการยื่นรายงาน | ยื่นต่อสำนักงานสวัสดิการฯ จังหวัด (สสอ.) | อัปโหลดเข้าระบบออนไลน์ tsm.dlt.go.th |
สรุปให้เข้าใจง่ายที่สุดคือ “จป. ดูแลความปลอดภัยในบ้าน ส่วน TSM ดูแลความปลอดภัยนอกบ้าน” ครับ ทั้งสองตำแหน่งนี้ต่างทำหน้าที่เสริมซึ่งกันและกันเพื่อปกป้องชีวิตพนักงานและสินทรัพย์ของบริษัท
สำหรับ HR หรือผู้ประกอบการขนส่ง การรู้ว่า TSM ขึ้นตรงกับกรมการขนส่งทางบก จะช่วยให้คุณสามารถเลือกส่งพนักงานไปอบรมกับ “หน่วยงานฝึกอบรมที่ได้รับการรับรองจากกรมการขนส่งทางบกอย่างถูกต้อง” เพื่อระบุคุณสมบัติได้ตรงตามเกณฑ์ ไม่ต้องเสียเงิน เสียเวลา และมั่นใจได้ว่าระบบโลจิสติกส์นอกบ้านของคุณจะมีมาตรฐาน ปลอดภัย และถูกต้องตามกฎหมายคมนาคม 100% ครับ
หมดความสับสน ปฏิบัติตามกฎหมายขนส่งได้อย่างถูกต้องแม่นยำ ส่งบุคลากรเข้าอบรมหลักสูตร TSM กับ ไอดีไดร์ฟ (หน่วยงานฝึกอบรมที่ได้รับการขึ้นทะเบียนและรับรองอย่างเป็นทางการจากกรมการขนส่งทางบก) เราพร้อมดูแลตรวจสอบสิทธิ์ วุฒิการศึกษา และช่วยแนะนำขั้นตอนการนำใบประกาศนียบัตรไปขึ้นทะเบียนในระบบ tsm.dlt.go.th ของกรมการขนส่งทางบกทุกขั้นตอน ดูแลครบ จบในที่เดียว